Cases: Leren door te doen: MDT als onderdeel van het curriculum
Hoe bereid je studenten goed voor op een toekomst in het sportieve of sociale domein? Niet alleen door kennis over te dragen, maar vooral door hen te laten ervaren wat het werk in de praktijk inhoudt. Vanuit die gedachte werkt Young Talents samen met ROC Mondriaan, MBO Rijnland en De Haagse Hogeschool aan MDT-trajecten die aansluiten op het curriculum.
Binnen deze trajecten werken studenten aan hun persoonlijke ontwikkeling, doen zij praktijkervaring op en zetten zij zich tegelijkertijd in voor een ander. Zo vindt onderwijs niet alleen plaats in het klaslokaal, maar ook in de wijk en bij maatschappelijke organisaties.
Hoe het begon
De samenwerking ontstond rond 2020. Soeredj Angoelal begeleidde toen stagiaires van de opleiding Sport en Bewegen van ROC Mondriaan en was betrokken bij de uitvoering van Maatschappelijke Diensttijd in Leiden. Hij zag dat stages en MDT veel raakvlakken hebben. In beide gevallen draait het om leren in de praktijk, persoonlijke ontwikkeling en maatschappelijke impact. Toch merkten veel studenten hun stage vooral aan als iets wat zij moesten afronden.
“Studenten gingen stage lopen om hun uren te halen, maar niet altijd met het idee dat zij zichzelf wilden ontwikkelen,” vertelt Soeredj. “Daarom zijn we gaan nadenken over een traject waarin studenten echt ontdekken wat er later van hen wordt verwacht.”
Samen met een docent van ROC Mondriaan werd een programma ontwikkeld waarin studenten kennismaken met het werk van de buurtsportcoach. Niet alleen met het geven van een sportles, maar juist ook met alles wat daarachter zit.
Het is een manier om het onderwijs te innoveren.
Onderzoek doen in de wijk
Binnen de verschillende trajecten onderzoeken studenten een wijk en brengen zij de inwoners, cijfers, kansen en uitdagingen in kaart. Op basis daarvan stellen zij een enquête op, die zij ook daadwerkelijk afnemen. Vervolgens analyseren zij de resultaten en bedenken zij een activiteit die aansluit bij de behoeften van bewoners. Ze maken een plan van aanpak, verzorgen de communicatie en werving en voeren de activiteit zelf uit.
Daarbij oefenen zij met onderzoek doen, gesprekken voeren, samenwerken, presenteren en projectmatig werken. Tegelijkertijd ontdekken zij dat sport meer kan zijn dan alleen bewegen.
“Veel studenten denken vooraf dat een buurtsportcoach vooral op een plein staat om een voetbal- of hockeyles te geven,” zegt Soeredj. “Tijdens het traject ontdekken zij dat sport een middel is om bijvoorbeeld eenzaamheid te verminderen, jongeren te ondersteunen of bewoners met elkaar te verbinden.”
Een traject op maat
De aanpak wordt inmiddels binnen verschillende opleidingen toegepast. Bij Sport en Bewegen van ROC Mondriaan en MBO Rijnland ligt de nadruk op het werk van de buurtsportcoach. Voor studenten Social Work is een Social Work Experience ontwikkeld, gericht op vraagstukken binnen het sociale domein. En ook met De Haagse Hogeschool wordt binnen de opleiding Social Work gewerkt aan een MDT-traject. Omdat het om hbo-studenten gaat, zijn de opdrachten intensiever en richten zij zich op complexere maatschappelijke vraagstukken.
Young Talents ontwikkelt ieder traject samen met de onderwijsinstelling. De leerdoelen van de opleiding en de behoeften van docenten en studenten vormen daarbij het uitgangspunt.
“Wij kopiëren niet zomaar een bestaand programma,” legt Soeredj uit. “We brengen eerst in kaart wat een opleiding nodig heeft en ontwikkelen vervolgens een traject dat daarbij past.”
Tachtig uur ontwikkeling
Studenten besteden ongeveer tachtig uur aan hun MDT-traject. Een deel daarvan vindt plaats tijdens vaste lesmomenten. Daarnaast zetten zij zich buiten schooltijd in voor hun maatschappelijke challenge.
Aan het begin stellen studenten persoonlijke leerdoelen op. Waar staan zij nu, wat willen zij leren en welke stappen zijn daarvoor nodig? Tijdens het programma worden zij begeleid door jongerencoaches. Die bespreken niet alleen de voortgang, maar kijken ook naar de student achter het werk. Wanneer iets niet lukt, ligt de nadruk niet direct op beoordeling. Eerst wordt onderzocht wat er speelt en welke ondersteuning nodig is.
De praktijkgerichte aanpak sluit volgens Soeredj goed aan bij de manier waarop veel jongeren willen leren. Niet alleen luisteren, theorie bestuderen en toetsen maken, maar vooral actief bezig zijn. MDT maakt de lesstof tastbaar. Studenten werken niet aan een fictieve casus, maar aan een echte vraag uit een wijk of organisatie. Zo ontdekken zij ook beter of een beroep bij hen past.
De impact werkt twee kanten op. Studenten ontwikkelen zichzelf doordat zij oefenen met bellen, presenteren, pitchen, samenwerken en verantwoordelijkheid nemen, terwijl hun activiteiten direct iets opleveren voor inwoners en organisaties. Zo organiseren zij activiteiten voor ouderen, zoals een bingoavond of een gezamenlijke maaltijd. De reacties zijn vaak zo positief dat organisaties vragen of de activiteit het volgende jaar kan terugkeren.
Onderwijs dat beweegt
Een succesvol MDT-traject binnen het onderwijs vraagt volgens Soeredj om draagvlak bij de onderwijsinstelling, korte communicatielijnen en de bereidheid om bij te sturen, want geen enkele groep is hetzelfde. Binnen ieder traject spelen andere vragen en omstandigheden. Daarom moeten onderwijsinstellingen en uitvoerende partners flexibel kunnen reageren.
“Een traject verloopt eigenlijk nooit volledig vlekkeloos,” zegt Soeredj. “Er speelt altijd wel iets binnen een groep. Juist daarom is het belangrijk dat je elkaar snel weet te vinden en het programma kunt aanpassen aan wat studenten op dat moment nodig hebben.”
Die flexibiliteit is volgens hem een van de sterke punten van Young Talents. Door nauw samen te werken met docenten en opleidingsmanagers ontstaat een programma dat niet naast het onderwijs staat, maar er daadwerkelijk onderdeel van wordt.
MDT wordt steeds vaker opgenomen in het curriculum. Daarmee verandert het van een losstaand maatschappelijk programma in een waardevolle vorm van praktijkgericht onderwijs.
Voor Soeredj is duidelijk waarom MDT daar thuishoort:
“Het is een manier om het onderwijs te innoveren. Jongeren willen niet alleen luisteren, toetsen maken en druk ervaren. Ze willen actief bezig zijn, plezier hebben en ontdekken wat zij voor een ander kunnen betekenen.”
Door onderwijs, praktijk en maatschappelijke inzet met elkaar te verbinden, krijgen studenten de kans om niet alleen te leren voor een diploma, maar ook voor hun toekomst.