Cases: Leren door te doen: MDT als onderdeel van het curriculum
Hoe bereid je studenten goed voor op een toekomst in het sportieve of sociale domein? Niet alleen door kennis over te dragen, maar vooral door hen te laten ervaren wat het werk in de praktijk vraagt. Vanuit die behoefte werken ROC Mondriaan en MBO Rijnland met ons samen aan MDT-trajecten die onderdeel zijn van het onderwijs.
Van stage lopen naar echt ontwikkelen
Rond 2020 begeleidde Soeredj Angoelal stagiaires van de opleiding Sport en Bewegen van ROC Mondriaan. Tegelijkertijd was hij betrokken bij de uitvoering van Maatschappelijke Diensttijd in Leiden. Daar zag hij een duidelijke uitdaging: studenten liepen wel stage, maar zagen die periode soms vooral als iets wat zij moesten afronden. Het halen van uren stond centraal, terwijl de ontwikkeling richting hun toekomstige beroep minder bewust werd ervaren.
“Studenten gingen stage lopen om hun uren te halen, maar niet altijd met het idee dat zij zichzelf wilden ontwikkelen,” vertelt Soeredj. “Daarom zijn we gaan nadenken over een traject waarin studenten echt ontdekken wat er later van hen wordt verwacht.”
De behoefte was helder: een leeromgeving waarin studenten theorie toepassen, beroepsvaardigheden oefenen én maatschappelijke ervaring opdoen.
Het is een manier om het onderwijs te innoveren.
Onderwijs en praktijk dichter bij elkaar
We werden de schakel tussen onderwijs en praktijk. Samen met docenten ontwikkelen we MDT-trajecten die aansluiten op het niveau, de leerdoelen en de doelgroep van de opleiding.
Bij Sport en Bewegen van ROC Mondriaan en MBO Rijnland ligt de nadruk bijvoorbeeld op het werk van de buurtsportcoach. Voor studenten Social Work en Maatschappelijke Zorg verschuift de focus naar vraagstukken binnen het sociale domein. Zo krijgt iedere opleiding een traject dat past bij de toekomstige beroepspraktijk van de studenten. De leerdoelen blijven daarbij leidend, terwijl wij de vertaalslag maken naar echte werksituaties en ervaringen buiten het klaslokaal. Studenten werken niet aan een fictieve casus, maar aan een echte maatschappelijke vraag uit een wijk of organisatie. Ze onderzoeken de omgeving, brengen doelgroepen en behoeften in kaart en ontwikkelen op basis daarvan een passende activiteit. Vervolgens maken ze een plan van aanpak, verzorgen ze de communicatie en werving en voeren ze de activiteit zelf uit. Zo oefenen ze met onderzoek doen, gesprekken voeren, uit hun comfortzone stappen, samenwerken, presenteren, plannen en verantwoordelijkheid nemen.
Een traject omvat ongeveer 80 uur. Aan het begin formuleren studenten persoonlijke leerdoelen. Tijdens het traject worden zij begeleid door jongerencoaches, die niet alleen naar de uitvoering van opdrachten kijken, maar ook naar wat een student nodig heeft om zich verder te ontwikkelen.
“Wij kopiëren niet zomaar een bestaand programma,” legt Soeredj uit. “We brengen eerst in kaart wat een opleiding nodig heeft en welke leerdoelen belangrijk zijn. Vervolgens ontwikkelen we een traject dat daarbij past.”
Ontdekken wat bij je past
Studenten krijgen een realistischer beeld van hun toekomstige beroep en ontdekken welke rol zij daarin zelf kunnen spelen. Zo merken studenten Sport en Bewegen dat het werk van een buurtsportcoach verder gaat dan het geven van een sportles.
“Veel studenten denken vooraf dat een buurtsportcoach vooral op een plein staat om een voetbal- of hockeyles te geven,” zegt Soeredj. “Tijdens het traject ontdekken zij dat sport een middel is om bijvoorbeeld eenzaamheid te verminderen, jongeren te ondersteunen of bewoners met elkaar te verbinden.”
Dat inzicht horen we ook terug van studenten: “Ik ga nu pas inzien wat de werkzaamheden van een buurtsportcoach of jongerenwerker zijn.”
Daarnaast ontwikkelen zij praktische vaardigheden als bellen, presenteren, zichzelf pitchen, samenwerken en zelfstandig keuzes maken. Het traject helpt hen bovendien om te ontdekken of hun gekozen beroepsrichting daadwerkelijk bij hen past.
Na afronding ontvangen zij een MDT-certificaat dat zij kunnen toevoegen aan hun cv.
Tachtig uur ontwikkeling
Wat begon vanuit een samenwerking rond Sport en Bewegen is inmiddels uitgebreid naar meerdere opleidingen en onderwijsinstellingen.
Binnen de verschillende trajecten namen inmiddels ruim 1.200 jongeren deel. Studenten besteden ongeveer 80 uur aan hun MDT-traject en zetten zich daarin in voor echte maatschappelijke vraagstukken. Hun inzet is ook zichtbaar buiten de opleiding. Zo organiseren zij activiteiten voor onder andere ouderen en jongeren en komt vanuit organisaties regelmatig de vraag of succesvolle activiteiten opnieuw kunnen worden uitgevoerd.
Daarnaast zijn deelnemers vanuit MDT-trajecten doorgestroomd naar stageplekken en werk binnen de organisatie.
Een aanpak die zich blijft ontwikkelen
We merken dat steeds meer opleidingen en onderwijsinstellingen interesse tonen in de werkwijze en de mogelijkheden van MDT binnen het onderwijs. Een voorbeeld daarvan is de aansluiting van de opleidingen Maatschappelijke Zorg. De positieve ervaringen vanuit de bestaande samenwerking met Social Work hebben bijgedragen aan deze uitbreiding.
Dat laat zien dat de aanpak ook binnen andere opleidingen van waarde kan zijn. Daarom blijven we samen met onderwijsinstellingen onderzoeken hoe MDT kan aansluiten op hun studenten, leerdoelen en onderwijsprogramma.
Zo bouwen we niet simpelweg een programma naast het curriculum, maar creëren we samen een leeromgeving waarin jongeren verantwoordelijkheid krijgen, praktijkervaring opdoen en ontdekken wat hun toekomstige beroep in de samenleving kan betekenen.
MDT als onderdeel van jullie curriculum?
Willen jullie studenten laten leren in de praktijk en werken aan hun persoonlijke en maatschappelijke ontwikkeling? We denken graag mee over een MDT-traject dat aansluit bij jullie opleiding, leerdoelen en studenten.