Cases: Blik op Blauw
Wat gebeurt er als jongeren de kans krijgen om de wereld van de politie van dichtbij te ontdekken én tegelijkertijd aan hun eigen ontwikkeling te werken? Met Blik op Blauw krijgen jongeren de ruimte om hun grenzen te verleggen, nieuwe vaardigheden te ontwikkelen en verantwoordelijkheid te nemen voor hun omgeving. Dankzij de combinatie van praktijkervaring en persoonlijke begeleiding groeit niet alleen hun inzicht in het politiewerk, maar ook hun vertrouwen in hun eigen kunnen.
Opgroeien in een wereld vol uitdagingen
Jongeren groeien op in een samenleving waarin maatschappelijke spanningen, onzekerheid en polarisatie een grote rol spelen. Niet iedere jongere weet hoe hiermee om te gaan of welke invloed die zelf kan uitoefenen op de omgeving. Tegelijkertijd bestaat er soms afstand tussen jongeren en de politie, waarbij beelden en verwachtingen niet altijd overeenkomen met de werkelijkheid.
Vanuit die maatschappelijke uitdaging ontstond Blik op Blauw. Het programma heeft als doel jongeren weerbaarder te maken, hen inzicht te geven in hun eigen kwaliteiten en hun maatschappelijke betrokkenheid te versterken. Door jongeren kennis te laten maken met het politiewerk, krijgen zij bovendien de kans om bestaande beelden te toetsen aan hun eigen ervaringen.
Voor de uitvoering van het programma werkt de politie samen met het domein Jongerenparticipatie van Sportief Besteed Groep. Die samenwerking bouwt voort op eerdere ervaringen binnen Follow Your Dreams. Waar de politie verantwoordelijk is voor de inhoud van het programma, ligt de verantwoordelijkheid voor de persoonlijke begeleiding van jongeren bij de jongerencoaches.
En die begeleiding is belangrijk. Het programma daagt jongeren bewust uit om buiten hun comfortzone te stappen. Daarbij kunnen spannende situaties, persoonlijke ervaringen en emoties naar boven komen. De coaches zorgen ervoor dat jongeren hierin worden ondersteund en hun ervaringen kunnen omzetten in persoonlijke groei.
Niet alleen kijken, maar vooral zelf doen
Om jongeren daadwerkelijk in beweging te brengen, staat binnen Blik op Blauw ervaringsgericht leren centraal. In plaats van uitsluitend informatie te ontvangen, worden jongeren uitgedaagd om zelf aan de slag te gaan, keuzes te maken en op hun handelen te reflecteren.
Het traject begint met een registratiedag, waarop deelnemers, coaches en het projectteam kennismaken. Samen met hun coach formuleren jongeren een persoonlijk leerdoel waaraan ze gedurende het programma willen werken. Daarna volgt een wijksafari, waarbij jongeren samen met wijkagenten hun omgeving verkennen. Ze ontdekken hoe een agent naar de wijk kijkt, welke afwegingen daarbij komen kijken en welke vaardigheden belangrijk zijn in het politiewerk.
Het hart van het traject is de driedaagse bivak op de Politieacademie in Ossendrecht. Tijdens deze dagen worden jongeren fysiek en mentaal uitgedaagd met praktijksimulaties, opdrachten en situaties waarin zij onder druk beslissingen moeten nemen. Juist door zelf te ervaren wat spannende situaties met hen doen, ontdekken jongeren hun sterke kanten en ontwikkelpunten.
“Wat je ziet gebeuren,” vertelt Justin, domeinmanager, “is dat jongeren gaandeweg hun beeld bijstellen. Niet omdat wij hen van iets proberen te overtuigen, maar omdat ze zelf ervaren hoe complex het werk soms is.”
En die begeleiding is belangrijk. Het programma daagt jongeren bewust uit om buiten hun comfortzone te stappen. Daarbij kunnen spannende situaties, persoonlijke ervaringen en emoties naar boven komen. De coaches zorgen ervoor dat jongeren hierin worden ondersteund en hun ervaringen kunnen omzetten in persoonlijke groei.
Onder stress handel je heel anders dan je van tevoren denkt.
Groeien begint bij jezelf leren kennen
Naast het kennismaken met de politie speelt talentontwikkeling een belangrijke rol. Binnen Blik op Blauw werken jongeren aan tien concrete werkskills, waaronder verantwoordelijkheid nemen, samenwerken, initiatief tonen, kritisch denken en probleemoplossend vermogen.
Aan het begin van het traject wordt in kaart gebracht welke vaardigheden jongeren al beheersen en waarin zij zich verder willen ontwikkelen. Samen met hun coach stellen zij persoonlijke leerdoelen op. De jongerencoaches spelen hierin een cruciale rol. Gedurende het traject zijn er minimaal vier fysieke contactmomenten waarop zij de ontwikkeling van jongeren bespreken en hen helpen reflecteren op hun ervaringen. Waar nodig zoeken coaches ook buiten deze vaste momenten contact, bijvoorbeeld op school. Zo blijft de begeleiding aansluiten op wat een jongere op dat moment nodig heeft.
Het doel is niet alleen dat jongeren bijzondere ervaringen opdoen, maar vooral dat zij begrijpen wat die ervaringen over henzelf zeggen. Waar liggen hun kwaliteiten? Hoe reageren ze onder druk? En welke vaardigheden willen ze verder ontwikkelen? Dat blijkt ook uit de ervaring van deelnemer Niels, die tijdens de driedaagse ontdekte hoe anders je kunt reageren wanneer de spanning toeneemt.
“Als ik terugkijk op Blik op Blauw dan springt er een ding uit: onder stress handel je heel anders dan je van tevoren denkt. In spannende situaties neemt je automatische piloot het over en reageer je op reflex. Juist daardoor kom je jezelf echt tegen, want je ontdekt je sterke kanten én waar je blokkeert, twijfelt of te hard van stapel komt. Dat besef neem ik mee.”
Zijn ervaring laat zien dat het traject verder gaat dan een kennismaking met het politiewerk. Jongeren ontdekken hoe ze handelen in onbekende situaties en krijgen de kans om vaardigheden te ontwikkelen die ook buiten het programma van waarde zijn.
Van persoonlijke groei naar iets betekenen voor een ander
Blik op Blauw draait niet alleen om wat jongeren over zichzelf leren, maar ook om wat zij met die inzichten kunnen betekenen voor hun omgeving.
Binnen het onderdeel ‘Werken in de Wijk’ bedenken en ontwikkelen jongeren zelf een maatschappelijke activiteit die bijdraagt aan een veiligere of leefbaardere buurt. Daarbij maken zij gebruik van de vaardigheden die ze tijdens het traject hebben opgedaan. De coaches ondersteunen hen bij het uitwerken en realiseren van hun ideeën.
Een mooi voorbeeld is een groep van vijf studenten die besloot om geld en kleding in te zamelen voor mensen die dat goed konden gebruiken. Ze ontwikkelden een flyer met twee QR-codes: één waarmee mensen geld konden doneren en één waarmee zij kleding konden aanmelden om te laten ophalen. De studenten verspreidden de flyers en haalden uiteindelijk € 250 en twintig kledingstukken op. Vervolgens hielpen ze een dag mee bij de voedselbank. Daar doneerden ze het ingezamelde bedrag voor extra voedsel en deelden ze de kleding uit aan mensen die deze nodig hadden.
Het initiatief laat zien hoe jongeren hun ideeën kunnen omzetten in concrete maatschappelijke actie. Ze namen zelf het initiatief, organiseerden de inzameling en werkten samen om iets voor anderen te betekenen. Daarbij brachten ze vaardigheden als samenwerken, verantwoordelijkheid nemen en initiatief tonen direct in de praktijk.
Wat Blik op Blauw in beweging brengt
Inmiddels zijn er zes Blik op Blauw-trajecten uitgevoerd, waarbij meer dan 500 jongeren zijn begeleid. Daarmee heeft het programma een grote groep jongeren de kans geboden om kennis te maken met het politiewerk, hun persoonlijke vaardigheden te ontwikkelen en zich maatschappelijk in te zetten.
De opbrengst zit niet alleen in de ervaringen tijdens het programma, maar ook in wat jongeren daarvan meenemen. Ze leren hun eigen kwaliteiten beter kennen, oefenen met verantwoordelijkheid en ontdekken hoe zij zelf kunnen bijdragen aan hun omgeving.
Ook de samenwerking tussen de betrokken organisaties ontwikkelt zich verder. De politie en het domein Jongerenparticipatie bouwen voort op de ervaringen uit eerdere trajecten en stemmen hun werkzaamheden steeds beter op elkaar af. Door na iedere editie te kijken wat beter kan, werken zij aan een soepelere uitvoering en verdere verbetering van de kwaliteit.
De kracht van de samenwerking zit in de combinatie van expertise: de politie biedt jongeren een inhoudelijk programma waarin zij een bijzondere wereld van dichtbij ervaren, terwijl de jongerencoaches zorgen voor de persoonlijke begeleiding die nodig is om van die ervaringen te leren.
Ervaringen die verder gaan dan het programma
Wat Blik op Blauw bijzonder maakt, is de combinatie van een onbekende wereld ontdekken, persoonlijke grenzen verleggen en zelf iets betekenen voor de samenleving.
De ervaring van Niels laat zien hoe een intensieve praktijksituatie kan leiden tot nieuwe inzichten over het eigen handelen. De maatschappelijke actie van de vijf studenten maakt vervolgens zichtbaar hoe jongeren hun vaardigheden inzetten om iets voor anderen te betekenen. Daarin schuilt ook de meerwaarde van de persoonlijke begeleiding. Door ervaringen te verbinden aan individuele leerdoelen en jongeren gedurende het hele traject te ondersteunen, krijgen zij de ruimte om hun kwaliteiten te ontdekken en verder te ontwikkelen.
Blik op Blauw laat daarmee zien hoe binnen het domein Jongerenparticipatie praktijkervaring, coaching en maatschappelijke inzet samenkomen. Niet alleen om jongeren een bijzondere ervaring te bieden, maar vooral om hen sterker, zelfstandiger en maatschappelijk betrokken te maken.